رسول سرائيان مديرى است که غالبا "در دسترس نمى*باشد" چنانکه خود او معتقد است اين مصاحبه اولين گفت*وگوى اختصاصى او با يک رسانه مکتوب است. استناد او هم اين است که تا به حال يا با خبرگزارى*ها گفت*وگو کرده يا اينکه در جمع خبرنگاران حضور يافته است. تلاش براى انجام گفت*وگو با مديرعامل شرکت ارتباطات سيار تقريبا شش ماه به طول انجاميد؛ از زمانى که فيروز رحيمى در روابط عمومى اين شرکت مشغول به کار بود تا حال که ابوالفضلى سرپرست روابط عمومى اين شرکت است.

اين گفت*وگو کاملا در فضايى متفاوت با گفت*وگوهاى اين صفحه انجام شده، به جز سرائيان دو مسئول ارشد روابط عمومى يعنى داوود زارعيان-مديرکل روابط عمومى شرکت مخابرات ايران- و ابوالفضلى نيز حضور داشتند. با طرح اولين سوال، سرائيان ترجيح داد به جاى اينکه پاسخ را مطرح کند گزارشى از عملکرد شرکت تحت تصدى خود ارائه کند که اين گزارش به صورت بخشى مجزا در صفحه 14 آمده است. پس از ارائه اين گزارش که تقريبا نيم*ساعت به طول انجاميد سوالات عصرارتباط مطرح شد که مشروح آن را در همين صفحه خواهيد خواند.

نکته جالب توجه اين است که سرائيان برخلاف بسيارى از مشترکان شبکه تلفن همراه معتقداست که اين شبکه وضعيت مطلوبى دارد. او تنها پاشنه آشيل شبکه را تهران مى*داند و مى*گويد بخش عمده*اى از مشکلات اين شبکه در تهران و شهرهاى بزرگ ديگر، خارج از توان و مسوليت*هاى شرکت ارتباطات سيار است. هرچه هست حتى اگر بپذيريم که شبکه تلفن همراه ايران چنان که آقاى مديرعامل بيان مى*کنند وضعيت مطلوبى دارد اما اين واقعيت غيرقابل چشم*پوشى است که تنها اپراتور دولتى پس از گذشت يازده سال از تولد خود هنوز نتوانسته است نيازها و تقاضاهاى بازار تشنه سيم*کارت را برآورده کند. قطعا بايد تامل کرد و ديد که آيا ورود اپراتور دوم تلفن همراه که قفلش پس از 40 ماه گشوده شد خواهد توانست در قامت يک رقيب جدى براى تنها اپراتور دولتى عرض*اندام کند يا خير. تجربه اپراتورى تاليا که خلاف اين موضوع را ثابت کرد.

شما در مقدمه مبسوطى که ارائه کرديد وضعيت شبکه تلفن همراه کشور را تاکنون گزارش داديد اما واقعيت ديگرى هم وجود دارد که هنوز به رغم اين فعاليت*هاى انجام شده، به لحاظ کيفى شبکه نتوانسته است به نياز مشترکان خود پاسخ دهد. در حال حاضر شبکه تلفن همراه با توجه به آمار و ارقامى که وجود دارد از چه کيفيتى برخوردار است؟
هر اپراتورى با توجه به برنامه*هاى طراحى شبکه*اش، استانداردهاى مشخصى را تعريف مى*کند که غالبا استانداردهاى اپراتورهاى مختلف تقريبا مشابه يکديگر است اما دقيقا منطبق برهم نيستند. در حال حاضر باتوجه به وضعيتى که شبکه دارد شاخص*هاى کيفى ما در شهرهاى اصلى به جز تهران در حد استاندارد يا نزديک به استاندارد است. وقتى ما مى*خواهيم درباره کيفيت صحبت کنيم بايد به کيفيت شبکه در 980 شهر اشاره کنيم، پس در واقع 980 شهر کشور که تحت پوشش شبکه تلفن همراه است به جز مراکز استان*ها (30 مرکز را تشکيل مى*دهد) شبکه در 950 شهر کشور وضعيت استاندارد و مطلوبى دارد.

منظورتان از اينکه اعلام مى*کنيد شبکه حالت استاندارد دارد، چيست؟ شاخص ها و آمار و ارقام مربوطه را اعلام کنيد...
براى سنجش کيفيت شبکه چند شاخص وجود دارد که يکى از آنها شاخص درصد برقرارى موفق مکالمه است. استانداردى که به هنگام طراحى شبکه تعريف شده حدود 90 تا 95 درصد است.

البته اين شاخص در اپراتورهاى ديگر خيلى بيشتر از اين تعريف شده است...
نه، غالبا بين 90 تا 95 درصد است.

98 درصد هم تعريف شده است.
بالاخره در شبکه تلفن همراه ايران بين 90 تا 95 درصد شاخص موفقيت تعريف شده است، همچنين شاخص قطع مکالمات ناخواسته داريم که استانداردش 2 درصد تعريف شده و شاخص موفقيت بين تماس*ها در هنگام جابه*جايى نيز حدود 90 درصد تعريف شده است. اپراتورهاى ديگر هم غالبا در همين سطح هستند.

يعنى شما معتقديد که همه اين شاخص*ها در حال حاضر در شبکه رعايت مى*شود؟
شبکه در 950 شهر به اضافه مراکز استان*هاى متوسط و کوچک در حد استاندارد قرار دارد که فکر مى*کنم به حدود 970 شهر مى*رسد. در شهرهاى درجه اول مثل اصفهان، شيراز، مشهد شاخص کيفيت نزديک به استاندارد است.

جز در مواقع خاص مثل ايام عيد در مشهد يا تابستان در شمال کشور که بار ترافيکى افزايش پيدا مى*کند. مى*رسيم به بحث تهران که شايد بيشترين حرف و حديث را دارد. ما معتقديم به تهران بايد از چند بعد نگاه کرد: اول اينکه از نظر جغرافيايى شرايط ويژه و خاصى دارد و به عبارتى ديگر پايين نقطه تهران با بالاترين نقطه آن بيش از يک هزارمتر اختلاف ارتفاع داريم. دوم اينکه در نظام شهرى هيچ نظم و انضباط استانداردى در خصوص ارتفاع ساختمان*ها درمناطق مختلف حاکم نيست، يعنى در يک محدوده در عين اينکه برج 40 طبقه*اى وجود دارد خانه*هاى يک طبقه هم وجود دارد. اين ويژگى* ها نه اينکه فقط ما را به عنوان يک اپراتور تحت تاثير قرار مى*دهد بلکه هر اپراتور ديگرى هم که بخواهد در اين منطقه فعال باشد را متاثر خواهد کرد. شما وضعيت شبکه تاليا را ديده*ايد قطعا اپراتور دوم را هم خواهيد ديد. در تهران ويژگى**هايى وجود دارد که کار را از زمينه فنى خودش خارج و فعاليت را بسيار پيچيده و خاص مى*کند. پس اگر ما دنبال يک شبکه استاندارد مى*گرديم بايد بپذيريم که بايد در نظام شهرسازى يک استانداردى اعمال شود.

آيا شهرى مشابه با وضعيت ويژگى*هايى که تهران دارد در کشورهاى ديگر وجود نداشته است که مورد مطالعه قرار گيرد؟
من کمتر ديده*ام. از نظر فنى مى*گويم هر شهرى که بى نظمى در آن حاکم باشد راه*اندازى اپراتور تلفن همراه مطابق با استانداردهاى کيفى بين*المللى دشوار خواهد بود. وقتى ما کار طراحى را انجام مى*دهيم و در نقطه*اى سايت راه*اندازى مى*کنيم در واقع به منظور تحت پوشش درآوردن آن منطقه است اما متاسفانه ما نمى*دانيم که فردا چه اتفاقى مى*افتد و چه برجى و چند طبقه در آن منطقه ساخته مى*شود. براى مثال شما تا دو روز پيش از فلان بزرگراه عبور مى*کرديد و مى*توانستيد سرويس بگيريد اما يک هفته بعد مى*بينيد که ارتباط برقرار نمى*شود. وقتى ما بررسى مى*کنيم، مى*بينيم يک برج بلندمرتبه باعث قطعى ارتباط سايت*ها با هم شده است. منظور من اين است که ما بايد در نظام شهرسازى*مان به دنبال حاکم کردن يک استاندارد باشيم آن هم نه فقط در تهران بلکه در شهرهاى ديگر هم تا مشکل حادى پيش نيامده بايد پيگير اين موضوع باشيم.

مسئول طراحى استاندارد براى شهرسازى چه نهادى است؟ آيا شرکت ارتباطات سيار اين موضوع را به اطلاع نهاد مربوطه رسانده است؟
اين وظيفه شهردارى است که بايد استاندارد شهرسازى را در مناطق مختلف تهران طراحى و اعلام کند که در فلان محدوده ارتفاع ساختمان*ها چقدر بايد باشد و فعاليت برج*سازان را در تهران مشخص کند. در آن صورت کار خيلى ساده*تر و تندتر انجام مى*شود. اين اواخر هم در اين باره آگهى در روزنامه*ها منتشر کرديم مبنى بر اينکه ساختمان*هاى بيش از ده طبقه ادارى و تجارى را حاضريم که پوشش داخلى آنها را درست کنيم.

اما وضعيت شهر تهران از يک بعد ديگر نيز حائز اهميت است: نبود نگاه ملى به پروژه تلفن همراه در تهران هم مشکل اساسى اين شبکه است و اين موضوع در استان*ها بسيار ضعيف*تر است.

منظورتان از "نبود نگاه ملى به پروژه تلفن همراه" را روشن*تر بگوييد. آيا منظورتان اين است که مردم بايد اين شبکه را از افتخارات ملى خود به حساب آورند؟
وقتى که شما مى*خواهيد يک سرويس عمومى را به مردم عرضه کنيد از بخش دولتى گرفته تا بخش خصوصى و شهروندان عادى همه بايد اين احساس را داشته باشند که اين شبکه مال خودشان است و در توسعه آن مشارکت داشته باشند. اگر اين حس وجود نداشته باشد وقتى که من به عنوان اپراتور مى*خواهم در محلى سايت *راه*اندازى کنم مانع مى*شوند. اگر اين احساس وجود نداشته باشد وقتى مى*خواهم در يک دستگاه دولتى رفع خرابى بکنم مانع ايجاد مى*کنند، اگر اين احساس نشود مکانى که مخابرات يعنى شرکت ارتباطات سيار خريده است و پول آن را هم داده اجازه نمى*دهند در آن سايت بزند. اصلا اين موارد ربطى به توان کارشناسان فنى ندارد و بايد مردم کمک کنند.

مواردى که شما به آن اشاره کرديد قطعا بر سر راه* هر کار اجرايى وجود دارد، آيا مى*توان مشکلات کلى شبکه تلفن همراه را به چنين مباحثى تعميم داد؟
در شبکه*اى که کارکرد يکپارچه*اى دارد وقتى که شما در يک نقطه با مشکل مواجه بشويد تمام نقاط اطراف آن شبکه به هم مى*ريزد. هم*اکنون مى*توانم به شما آدرس بدهم و در صورتى که بخواهيد مى*توانيم برويم پل گيشا تا ببينيد که در منطقه*اى خاص اصلا امکان ارتباط با شبکه وجود ندارد، براى اينکه نزديک به يک سال است ما ساختمانى را در آن منطقه خريده*ايم و دکل را هم نصب کرده*ايم اما اجازه راه*اندازى سايت را نمى*دهند.

چه ارگانى اجازه نصب تجهيزات را نمى*دهد؟
ساکنان اطراف محل اجازه نصب سايت نمى*دهند به دليل اينکه يک ذهنيت غلط در مردم ايجاد شده که اين سايت*ها براى آنها مضر است. خوب وقتى که ما مى*گوييم شبکه تلفن همراه در اروپا چگونه است و چه کارآيى دارد بايد بدانيم که اروپا هم همين سيستم و تکنولوژى را استفاده مى*کند. اين در حالى است که اگر ما 7 ميليون مشترک داريم آنها هر يک نفرشان بيش از يک يا دو موبايل دارند. باور کنيد غير از اين کارهايى که اکنون انجام مى*دهيم کار ديگرى نمى*توان انجام داد. يعنى بايد همه جا سايت راه*اندازى کرد تا ارتباط با کيفيت مقدور شود. در اين شرايط اگر قرار بود اين تکنولوژى براى سلامتى انسان مضر باشد، مطمئن باشيد آنها به مراتب حساس*تر از ما هستند.

مواردى از جمله وضعيت جغرافيايى، نظام شهرسازى و ممانعت*هاى اجرايى از جمله مشکلاتى بوده است که پيش از اين نيز به آن اشاره شده بود و در واقع کشف جديدى نيست. تيم*هاى کارشناسى که اخيرا با دستور وزير ارتباطات و فناورى اطلاعات براى بررسى و بهينه*سازى وضعيت شبکه تلفن همراه کار را شروع کردند و فاز اول آن نيز ظاهرا به پايان رسيده است، چه گزارشى در اين خصوص ارائه داده*اند؟ در واقع چه موضوع ناشناخته*اى وجود داشته است که کميته*هاى عيب*يابى فعاليت خود را آغاز کرده*اند؟
در فاز اول؛ ما به اين سمت حرکت کرديم که موارد اصلاحى شبکه را شناسايى کنيم که حدود يک هزار و 400 مورد اصلاحى در شبکه شناسايى شده است.

منظورتان از موارد اصلاحى در شبکه چيست؟ آيا جابه*جايى سايت*ها نيز از جمله اين موارد است؟
خير جابه جايى سايت ها شامل اين موارد نمى*شود و در واقع موارد اصلاحى عبارت است از اصلاحات نرم*افزارى و اصلاحات سخت*افزارى در سايت*ها، مثلا ممکن است در زمان نصب آنتن با طرح اوليه تطابق نداشته باشد يا ممکن است ارتفاع آنتن در هنگام نصب دقيق نبوده باشد. اين موارد قدم اول محسوب مى*شود. قدم دوم حرکت کردن در فيلد يا محيط است به منظور تطبيق رفتار مشترکان در شبکه با پارامترهاى موجود که عملا اندازه*گيرى شده است تا نتايج فعاليت*هاى انجام شده در اين مدت را بررسى کنيم. پس ابتدا موارد اصلاحات شناسايى شده بعد آنها را در شبکه اعمال کرده ايم و آن را انطباق داده*ايم. برآورد ما اين است که با توجه به بحث شاخص*هاى کيفى توانسته*ايم بين 10 تا 20 درصد مناطق مختلف، کيفيت شبکه را ظرف همين مدت کوتاه بهبود دهيم. اما يک نکته ظريف اينجا وجود دارد که بايد به آن توجه شود، وقتى که ما در مورد اختلالات صحبت مى*کنيم دقيقا وضعيتى شبيه به ترافيک شهرى تهران داريم؛ نمى*توانيم بگوييم در همه جاى تهران ترافيک وجود دارد. قطعا اين ادعا را نمى*توانيد مطرح کنيد بنابراين وقتى ما در مورد شاخص*ها صحبت مى*کنيم به بدترين ساعت ترافيک اشاره مى*کنيم. اکنون که فصل زمستان است بيشترين حجم ترافيک در ساعت 11 تا 12 صبح و در نيمه ديگر روز 6 تا 7 بعدازظهر است. با منطقه*بندى که در تهران داشته*ايم در بعضى مناطق با شاخص*هاى استاندارد فاصله زيادترى داريم و در برخى ديگر معادل شاخص ها هستيم و حتى در برخى مناطق در مقايسه با شاخص*هاى استاندارد وضعيت بهترى داريم.

مى*توانيد مناطقى که از حالت استاندارد وضعيت بهترى داريم را نام ببريد؟
اکنون دقيقا موقعيت جغرافيايى اين مناطق را ندارم.

ميانگين کيفيت شبکه تلفن همراه در تهران چه مقدار است؟
با توجه به استانداردى که براى خودمان تعريف کرده*ايم بين 10 تا 20 درصد در بعضى مناطق از شاخص*هاى کيفى(90 تا 95 درصد) فاصله داريم. قطعا شماهم، همين احساس را در مناطق مختلف خواهيد داشت. همه اين موارد محور اول فاز اول عيب*يابى بوده است، محور دوم ما شامل نگهدارى يک هزار و 500 سايتى است که در تهران فعال است. علت اين موضوع هم تاثيرات مخربى است که اختلال سايت*ها در شبکه تلفن همراه ايجاد مى*کند. براى اين موضوع هم سيستمى پياده شده است که در حال حاضر توانسته*ايم تعداد خرابى سايت*ها را به حداقل ممکن برسانيم. اکنون تيم*هاى اصلاحى فاز دوم فعاليت خود را آغاز کرده*اند که همزمان عمليات توسعه شبکه نيز در حال انجام است، ظرف 3 ماه گذشته به طور متوسط بيش از 1/6 سايت در تهران در هر روز راه*اندازى شده است. پس اکنون هم در بحث توسعه و هم در بحث عيب*يابى فعاليت مى*کنيم و در تلاش هستيم از منابعى که در شبکه ايجاد شده براى نگهدارى آن استفاده مطلوب کنيم.

در فاز اول مشاور خارجى هم داشتيد؟
به جز شرکت ايرکام که مشاوره پروژه موبايل بود و اکنون قراردادش تمام شده تمام کارها را خومان انجام مى*دهيم.

در فاز دوم تصميم داريد چه کارهايى را انجام دهيد؟
در فاز اول تنها يک شاخص را مورد توجه قرارداديم و به استاندارد نزديک کرديم و در فاز دوم شاخص*هاى کيفى ديگر را مدنظر قرار مى*دهيم.

فکر مى*کنيد بهينه*سازى شبکه چه مدت به طول بيانجامد؟
اگر بخواهيم زمان پيش*بينى کنيم بايد بتوانيم از تمام منابع موجود در کشور استفاده کنيم. اولين قدم همين تيم*هاى اجرايى خودمان است و در قدم بعدى استفاده از توان بخش خصوصى است که اخيرا آگهى مناقصه*اى را براى بهينه*سازى شبکه تهران تهيه کرديم تا بتوانيم با توجه به فعاليت*ها، بهبود قابل لمسى را براى مردم شاهد باشيم.

دقيقا اين اتفاق چه زمانى روى خواهد داد؟
زمان را اجازه بدهيد که اعلام نکنيم چون تابعى از کمک بخش خصوصى و فعاليت*هاى خودمان است اما شما هم*اکنون مى*توانيد مقايسه کنيد ببينيد در اين دو ماه اخيرا آيا بهبود قابل لمسى در شبکه ايجاد شده است يا خير.

در اين اواخر آقاى وزير اعلام کرده اند که ثبت*نام براى واگذارى تلفن همراه در بهمن*ماه انجام مى*شود که انتقادهاى بسيارى را هم به همراه داشت. آيا بهتر نبود پيش از اين که ثبت*نام جديد را آغاز کنيد وضعيت شبکه را به حالت کاملا استاندارد نزديک کنيد؟
در اين مورد بايد به چند موضوع اشاره کرد: اول اينکه طبق قانون برنامه چهارم شرکت ارتباطات سيار موظف به انجام اهدافى است که نمى*توان از آن چشم*پوشى کرد؛ دوم اينکه از آخرين ثبت*نام انجام شده تاکنون 280 شهر جديد وارد شبکه شده است به همين دليل اين حق مردم است که از خدمات اين شبکه استفاده کنند و تاکنون هم هيچ ثبت*نامى در آنها صورت نگرفته است. سوم اينکه با توجه به پوشش جاده*اى تمام روستاهاى جاده*ها و شهرک*هاى اقمارى هم تحت پوشش هستند. ما به عنوان اپراتور سرمايه*گذارى*کرده*ايم و آنها هم متقاضى سرويس هستند، ضمن آنکه ما همواره براى انجام فعاليت*هاى توسعه*اى شبکه بايد ثبت*نام کنيم تا پيش*بينى*هاى لازم صورت گيرد و واگذارى انجام شود. به اين دليل بحث ثبت*نام الزامى است اما به اين معنا نيست که از فرداى ثبت*نام سيم*کارت*ها واگذار مى*شود بلکه طى فرآيند زمانى واگذارى انجام مى*شود.

اعلام شده که قيمت سيم*کارت 10 درصد کاهش مى*يابد، فکر مى*کنيد با توجه به اينکه در اين دوره قرار است هيچ محدوديتى براى ثبت*نام وجود نداشته باشد، ميزان تقاضا براى سيم*کارت چقدر باشد؟
شما به يک نکته توجه کنيد، هيچ*گاه ثبت*نام محدود نبوده است بلکه در زمان واگذارى*ها تنها محدوديت زمانى ايجاد کرديم. هميشه مخابرات بدون هيچ محدوديتى هر تعداد متقاضى با هر تعداد سيم*کارت را ثبت*نام کرده است. تنها اتفاقى که در ثبت*نام 5/6 ميليون سيم*کارت افتاد اين بود که واگذارى را در دو مرحله انجام داديم. اکنون هم برآورد خاصى نداريم البته نه اينکه هيچ برآوردى نداشته باشيم بلکه بهتر است به نقل از ما اعلام نشود.

توانايى شرکت ارتباطات سيار چقدر است؟ چون شما در بحث ثبت*نام 5/6 ميليون سيم*کارت گفتيد که در ابتدا اصلا چنين تصورى از حجم ثبت*نام وجود نداشت.
ما توانايى*مان را با توجه به تعداد ثبت*نام و براساس برنامه* زمان*بندى اعلام مى*کنيم.

موضوعات مشابه: